Siara dostarcza nowo narodzonemu cielęciu przeciwciała, energię oraz składniki wspierające rozwój przewodu pokarmowego. Cielę rodzi się bez odpowiedniego poziomu odporności krążącej, dlatego sposób pozyskania, oceny i podania pierwszego pokarmu wpływa na jego zdrowie w pierwszych tygodniach życia. Hodowca powinien przygotować jasną procedurę, która obejmuje higieniczny dój, pomiar jakości, szybkie schłodzenie oraz bezpieczne rozmrażanie.
Ocena jakości siary przed przechowywaniem
Do pierwszego odpajania należy przeznaczać siarę z pierwszego udoju po wycieleniu. Jej wygląd nie pozwala wiarygodnie ocenić zawartości immunoglobulin. Szybki pomiar umożliwia refraktometr Brix. Wynik powyżej 22% wskazuje zwykle na stężenie IgG wynoszące co najmniej 50 mg/ml, czyli poziom odpowiedni do pierwszego karmienia cielęcia.
Siara przeznaczona do banku powinna pochodzić od zdrowej krowy. Nie należy magazynować pokarmu z widoczną domieszką krwi, od zwierząt z zapaleniem wymienia ani od krów, których nie dopuszcza program zdrowotny stada. Każdy pojemnik trzeba opisać datą pobrania, numerem krowy oraz wynikiem pomiaru Brix.
Higiena ogranicza namnażanie bakterii
Przed dojem trzeba oczyścić i osuszyć strzyki. Wiadra, przewody, butelki, sondy oraz pojemniki do przechowywania muszą być umyte po każdym użyciu, a następnie dokładnie wysuszone. Resztki mleka i wilgoć sprzyjają rozwojowi drobnoustrojów.
Bakterie obecne w siarze zwiększają ryzyko zakażenia cielęcia i mogą utrudniać wchłanianie przeciwciał. Z tego powodu siary nie należy pozostawiać przez wiele godzin w temperaturze obory. Jeśli hodowca nie poda jej szybko po pobraniu, powinien ją schłodzić albo zamrozić.
Chłodzenie i mrożenie zapasu siary
Świeżą siarę należy umieścić w lodówce możliwie szybko, najlepiej w ciągu trzech godzin od udoju. W chłodzie można przechowywać ją do 48 godzin. Po tym czasie rośnie ryzyko pogorszenia jakości mikrobiologicznej, dlatego niewykorzystaną porcję lepiej usunąć.
Do dłuższego przechowywania służy zamrażarka. Najlepiej rozlewać siarę do czystych worków lub płaskich pojemników o objętości odpowiadającej jednemu odpajaniu. Cienka warstwa szybciej zamarza i krócej się rozmraża. W temperaturze około minus 18°C siara może zachować przydatność przez wiele miesięcy. Zapasy warto układać według dat, aby najpierw zużywać najstarsze porcje.
Delikatne rozmrażanie chroni przeciwciała
Zamrożoną siarę należy ogrzewać stopniowo w kąpieli wodnej. Woda o temperaturze około 37 – 40°C pozwala przygotować pokarm bez narażania białek odpornościowych na działanie nadmiernego ciepła. Nie wolno używać wrzątku ani kuchenki mikrofalowej. Miejscowe przegrzanie może uszkodzić immunoglobuliny, a nierównomierne ogrzanie pozostawia zimne fragmenty porcji.
Rozmrożonej porcji nie należy ponownie zamrażać. Trzeba podać ją bez zwłoki, a niewykorzystaną część usunąć. Butelka, smoczek lub sonda muszą być czyste i gotowe jeszcze przed rozpoczęciem rozmrażania. Dzięki temu przygotowana siara nie czeka w cieple, gdzie bakterie mogą szybko zwiększać swoją liczebność przed podaniem jej nowo narodzonemu cielęciu.
Przed podaniem trzeba wymieszać siarę, sprawdzić jej temperaturę i ocenić zapach oraz konsystencję. Cielę powinno otrzymać ciepły pokarm jak najwcześniej po urodzeniu. W pierwszym odpajaniu zaleca się zwykle 3 – 4 litry siary wysokiej jakości, zależnie od masy cielęcia i procedury przyjętej w stadzie.
Stała procedura ułatwia dobry start cieląt
Dobrze prowadzony bank siary pozwala szybko przygotować sprawdzoną porcję także wtedy, gdy krowa po wycieleniu daje pokarm słabej jakości lub nie można jej od razu wydoić. Jeśli szukasz wyposażenia, które łączy ocenę, przechowywanie, kontrolowane rozmrażanie i higieniczne podawanie, zapoznaj się z ofertą Alfa Farm oraz rozwiązaniem ColoQuick do zarządzania siarą. System wykorzystuje jednorazowe worki i stację podgrzewającą, dzięki czemu pomaga zachować powtarzalny sposób przygotowania pierwszego pokarmu dla cieląt.
Materiał partnera
